Điều tra tại Mỹ: Meta trả thù lao cho hàng chục tài khoản chống LGBT trước kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ
Vào tháng 10 năm 2026, tại Hoa Kỳ, một cuộc điều tra chung do dự án Uncloseted Media và tòa soạn phi lợi nhuận The 19th thực hiện đã tiết lộ rằng tập đoàn công nghệ Meta đã đưa ít nhất 29 tài khoản có lịch sử công kích cộng đồng LGBT vào chương trình trả tiền kín Facebook Content Monetization, chi trả thù lao trực tiếp theo mức độ tương tác của người dùng.
Theo nhật báo LGBT Hoa Kỳ Washington Blade, cơ quan đăng tải lại kết quả điều tra, danh sách các nhà sáng tạo nội dung được xác định thông qua cơ sở dữ liệu mở Meta Monetization Archive do tổ chức giám sát công nghệ Hà Lan What To Fix (WTF) tổng hợp. Các trang nhận thù lao bao gồm kênh Libs of TikTok của nhà hoạt động Chaya Raichik, bình luận viên bảo thủ Benny Johnson, tác giả truyện tranh mạng StoneToss, người dẫn chương trình podcast Candace Owens, tổ chức sinh viên Turning Point USA cùng các nhà bình luận Tucker Carlson và Jack Posobiec. Dữ liệu cho thấy những người này nhận tiền từ các bài viết công kích người chuyển giới, cáo buộc giáo viên phổ biến tư tưởng cho trẻ em và lan truyền giả thuyết gian lận bầu cử.
Các tổ chức bảo vệ quyền công dân và chuyên gia quản trị mạng bày tỏ quan ngại sâu sắc khi mô hình phân chia lợi nhuận của Meta khuyến khích nội dung gây chia rẽ xã hội ngay trước thềm bầu cử Quốc hội giữa nhiệm kỳ. Bà Courtney Radsch, Giám đốc Trung tâm Truyền thông và Quản trị Kỹ thuật số tại Open Markets Institute, cảnh báo rằng việc khuếch đại bằng thuật toán và trả tiền cho các nội dung công kích đe dọa các nguyên tắc dân chủ. Giáo sư khoa học máy tính Jason Hong tại Đại học Carnegie Mellon nhận định những bài viết gây phẫn nộ thường thu hút tương tác cao nhất, mang lại lợi nhuận trực tiếp cho nền tảng bất chấp các tuyên bố về trách nhiệm xã hội.
Quy định chính thức của Facebook cấm kiếm tiền từ các nội dung thảo luận vấn đề xã hội nhạy cảm — như xu hướng tính dục, chủng tộc hoặc tôn giáo — theo cách kích động hoặc thù địch, đồng thời loại trừ các chính đảng và quan chức đương nhiệm. Dẫu vậy, What To Fix ghi nhận hàng trăm trang chính trị vẫn tham gia chương trình, bao gồm nhiều chi bộ cấp bang của Đảng Cộng hòa. Giới chuyên môn cũng lưu ý việc Meta ngừng hợp tác với các đơn vị kiểm chứng độc lập khiến nền tảng thiếu cơ chế minh bạch ngăn ngừa tin giả. Phía Meta đã không phản hồi các yêu cầu bình luận từ báo giới.
Chương trình Facebook Content Monetization ra mắt năm 2024 nhằm hợp nhất các khoản chi trả cho nhà sáng tạo, kích thích hoạt động trên nền tảng trong bối cảnh cạnh tranh với các ứng dụng video thế hệ mới. Khác với tài trợ trực tiếp, thù lao được trích trực tiếp từ quỹ quảng cáo trung tâm của Meta dựa trên khối lượng tương tác thực tế.
Trước đó, Uránia đã phản ánh sâu sắc bầu không khí chính trị và truyền thông tại Hoa Kỳ trước kỳ bầu cử: từ sức ép của tổ chức Human Rights Campaign (HRC) đối với các ứng viên Đảng Dân chủ, tranh cãi quanh chính sách tuyển thực tập sinh của Thượng nghị sĩ Ed Markey cho đến vụ kiện của ban lãnh đạo một đài truyền hình tại Michigan liên quan đến nội dung Tháng Tự hào.
