1988’de SSCB’de Yapılan Fallus Biçimli Şişe
Cam kap Rusya’da bir müzede saklanıyor ve şaka amaçlı bir hediye olarak düşünülmüş olabilir.
Şuya’daki M. V. Frunze Tarih, Sanat ve Anı Müzesi’nde fallus biçiminde bir cam şişe saklanıyor. Şişe 1988’de Vladimir bölgesindeki Urşel Cam Fabrikası’nda yapıldı.
Şişenin ağzı dar, gövdesi uzun, tabanındaki çıkıntı ise yuvarlaktır. Üst bölümünü spiral bir kabartma sarar. Süslemede altın rengi boya kullanılmıştır. Şişe 700 ml alır, 28 cm yüksekliğindedir ve 388 gram ağırlığındadır. Müzenin envanter numarası ШИММФ 2871/13, Rusya’nın müze koleksiyonları için tuttuğu devlet kataloğundaki numarası ise 17048340’tır.
Şuya’daki müze, figür biçimli şişelerle başka sıra dışı kapları, aralarında gizli unsurları bulunan Rus ve yabancı örnekleri de topluyor. Müze 1990’larda sıra dışı cam eserlerin de gösterildiği “Şişe” adlı bir sergi düzenledi. “Fallus”un müzeye ne zaman ve kimden geldiği ise henüz bilinmiyor.
Şişenin yapıldığı Urşel’deki fabrika, başlangıçta sanayici İvan Sergeyeviç Maltsov’a ait bir kristal fabrikasıydı. Fabrika 1858’de faaliyete geçti.
Devrimden sonra işletme devletleştirildi, yani sahibinden alınıp devlete devredildi. Sovyet döneminde burada bardak, karaf, bira kupası ve şişe seri olarak üretiliyordu. 1970’lerde ve 1980’lerde üretim bölümlerinin donanımı yenilendi.
“Fallus” sipariş üzerine, deneme amaçlı bir örnek olarak, hatta gizlice yapılmış olabilir. Bu olasılıkların hiçbiri henüz doğrulanmadı.
Şişe, Sovyet sinemasında ve basınında cinselliğin daha açık konuşulmaya başlandığı perestroykanın en yoğun döneminde yapıldı. Ülkede 1985’te başlatılan alkol karşıtı kampanyanın önlemleri de hâlâ yürürlükteydi. Bu koşulların şişenin tasarımını etkileyip etkilemediği bilinmiyor.
O yıllarda Vladimir bölgesinde cam hediyelik eşyalar da üretiliyordu. Örneğin Gus-Hrustalnıy’daki Deneysel Cam Fabrikası’nda hayvan ve masal kahramanı figürleri yapılıyordu. “Fallus” da şakalı bir hatıra eşyası ya da içki hediye etmek için bir şişe olarak tasarlanmış olabilir. Şeklini kimin düşündüğü, kabın ne amaçla yapıldığı ve kaç tane üretildiği bilinmiyor.
Kaynakça
- Vasilyev, A. [Deneysel Cam Fabrikası’nın hediyelik eşya bölümü üzerine röportaj]. Призыв, 5 Eylül 1987. “Любовь безусловная” sitesindeki “ООО „Опытный стекольный завод“ (ОСЗ), г. Гусь-Хрустальный [Deneysel Cam Fabrikası Ltd., Gus-Hrustalnıy]” başlıklı tarihçede yeniden yayımlanmıştır.
- “Уршельский стекольный завод [Urşel Cam Fabrikası].” Раритетус.
- Şuya M. V. Frunze Tarih, Sanat ve Anı Müzesi. “Бутылка. Фаллос [Şişe. Fallus].” Государственный каталог Музейного фонда России [Rusya’nın Müze Koleksiyonları Devlet Kataloğu], kayıt no. 17048340. Nesnenin özellikleri kaydın erişilebilen açıklamasından alınmıştır. Özgün kayıt fişinin kontrol edilmesi gerekiyor.
- Şuya M. V. Frunze Tarih, Sanat ve Anı Müzesi. “Сотрудники редакции журнала „Тара и упаковка“ в музее [‘Tara i upakovka’ dergisinin yayın ekibi müzede].” 27 Ağustos 2022.
- Bhattacharya, Jay, Christina Gathmann ve Grant Miller. “The Gorbachev Anti-Alcohol Campaign and Russia’s Mortality Crisis [Gorbaçov’un alkol karşıtı kampanyası ve Rusya’daki ölüm oranı krizi].” American Economic Journal: Applied Economics 5, no. 2 (2013): 232–260.
- Ter-Grigoryan, Svetlana Yuriyevna. “A Soviet Parade of Horribles: Conservatism in Glasnost-Era Discourses on Sex, 1987–1991 [Sovyet dehşetler geçidi: Glasnost döneminde cinsellik tartışmalarındaki muhafazakârlık, 1987–1991].” Yüksek lisans tezi, Western Kentucky University, 2016.
