Polonya Yüksek İdare Mahkemesi diğer AB ülkelerinde kıyılan eşcinsel evliliklerin tanınmasına hükmetti

20 Mart’ta Polonya Yüksek İdare Mahkemesi (Naczelny Sąd Administracyjny), ülkenin Avrupa Birliği’nin diğer üye devletlerinde yasal olarak kıyılan eşcinsel evlilikleri tanıması gerektiğine hükmetti. Mahkeme, Varşova nüfus müdürlüğüne, 2018’de Berlin’de evlenen iki erkeğin evlilik belgesini sicile kaydetmesini emretti.

Dava bir Polonyalı çifti ilgilendiriyordu: eşlerden biri Polonya vatandaşı, diğeri ise hem Polonya hem de Almanya vatandaşıydı. Almanya’daki düğünlerinin ardından evliliklerini Polonya’da tescil ettirmeye çalıştılar ancak reddedildiler. Çift 2019’da Polonya mahkemelerine başvurdu ve Yüksek İdare Mahkemesi davayı Lüksemburg’daki Avrupa Birliği Adalet Divanı’na havale etti.

Kasım 2025’te Avrupa Birliği Adalet Divanı çiftin lehine karar verdi ve Polonya’nın bu reddinin serbest dolaşım hakkını ve cinsiyet ile cinsel yönelime dayalı ayrımcılık yasağını ihlal ettiğini tespit etti. Mahkeme, 2004/38/AT Direktifi’nin eşe cinsiyetten bağımsız olarak bir AB vatandaşına eşlik etme hakkını güvence altına aldığını belirtti.

Yüksek İdare Mahkemesi, evliliği erkek ile kadının birliği olarak tanımlayan Polonya Anayasası’nın 18. maddesinin, diğer AB ülkelerinde kıyılan eşcinsel evliliklerin tanınmasına mutlak bir engel oluşturmadığı sonucuna vardı. Mahkemeye göre, böyle bir kaydın sicile işlenmesi ne ulusal kimliği tehdit etmekte ne de ülkenin hukuk düzeninin temel ilkelerini ihlal etmektedir.

Homofobi Karşıtı Kampanya’nın (Kampania Przeciw Homofobii) savunuculuk yöneticisi Przemek Walas, «Yüksek İdare Mahkemesi’nin bugünkü kararı, Polonya’nın Avrupa Birliği üyesi olarak AB hukukuna uymak zorunda olduğunu açıkça ortaya koymaktadır» dedi. «Yüksek İdare Mahkemesi, Lüksemburg mahkemesinin yorumunu haklı olarak benimsemiş ve bu kararın uygulanmasının tek yolunun yabancı evlilik belgesinin tesciline izin vermek olduğunu belirtmiştir.»

Walas, «Bu karar evlilik eşitliğine doğru önemli bir adımdır, ancak kesinlikle yeterli değildir» diye ekledi.

İrlanda, Portekiz, İspanya, Fransa, Lüksemburg, Belçika, Hollanda, Almanya, Danimarka, Avusturya, Slovenya, Malta, Yunanistan, İsveç, Finlandiya ve Estonya — eşcinsel çiftlere tam evlilik hakkı tanıyan 16 AB ülkesidir. Polonya, Romanya, Bulgaristan ve Slovakya ile birlikte eşcinsel çiftlerin yasal olarak tanınmadığı AB devletleri arasında kalmaya devam etmektedir.