Menaka Guruswamy, Hindistan parlamentosu tarihinde ilk açık lezbiyen milletvekili oldu. Bölgesel-milliyetçi Bengal partisinden seçildi

Menaka Guruswamy
Menaka Guruswamy

Anayasa hukukçusu Menaka Guruswamy, 9 Mart’ta Batı Bengal’i temsilen Hindistan parlamentosunun üst meclisi Rajya Sabha’ya seçildi .

Böylece Hindistan’da ulusal parlamento düzeyindeki ilk açık lezbiyen ve ülke parlamentosu tarihinde açıkça LGBT olan ilk temsilci oldu. Adaylığı, Batı Bengal’de iktidar olan laik milliyetçi parti Tüm Hindistan Trinamool Kongresi tarafından gösterildi.

Trinamool Kongresi, 1998’de Hindistan Ulusal Kongresi’ndeki bir bölünmenin ardından ortaya çıktı. Parti laik, bölgeci ve ilerici bir gündemi birleştirmekte, toplumsal eşitliği savunmakta ve Bengal milliyetçiliğine dayanmaktadır. Parti tüzüğüne göre ayrıca Hindistan’ı güçlü bir dünya gücü haline getirmeyi amaçlamaktadır. Siyasi vizyonunda Bengal, federal Hindistan içinde kendi kültürel ve siyasi kimliğine sahip bir topluluk olarak sunulmaktadır. Parti Bengal dilinin ve kültürel simgelerin önemini vurgulamakta, federal özerkliği savunmakta ve aşırı merkeziyetçiliği eleştirmektedir. Hindistan parlamentosundaki milletvekili sayısı bakımından dördüncü sırada yer almaktadır.

Guruswamy, Oxford Üniversitesi, Harvard Hukuk Fakültesi ve National Law School of India University’de eğitim gördü. Liyakate dayalı olarak verilen Hindistan Yüksek Mahkemesi Kıdemli Avukat unvanını taşımaktadır. Anayasa hukuku, sivil özgürlükler ve LGBT hakları alanındaki çalışmalarıyla tanınmaktadır.

Guruswamy, 2018’de Hint Ceza Kanunu’nun 377. maddesine — sömürge döneminden kalma ve rızaya dayalı eşcinsel ilişkileri suç sayan bir yasaya — başarıyla itiraz eden hukuk ekibinde yer aldı. Navtej Singh Johar - Hindistan Birliği davasındaki karar, ülkedeki LGBT hakları için bir dönüm noktası oldu. Guruswamy’nin partneri avukat Arundhati Katju da bu davada yer aldı. 2019’da her ikisi de Time dergisinin dünyanın en etkili 100 kişisi listesine seçildi.

2023’te Guruswamy, evlilik eşitliği davası olan Supriyo - Hindistan Birliği davasında davacıları temsil etti. Yüksek Mahkeme, 17 Ekim 2023’te 3’e 2 oyla eşcinsel evlilikleri tanımayı reddederek konunun parlamentonun yetki alanında olduğunu belirtti, ancak LGBT bireylerin ayrımcılığa maruz kaldığını kabul etti.

«Bu, parlamentonun queer bir bireye ihtiyaç duyduğu için değil, queer bir bireyin parlamentoya ihtiyaç duyduğu için önemlidir», dedi Washington Blade’e Ankit Bhupatani, LGBT aktivisti.

«Çok uzun süre savaşlarımızı yalnızca mahkeme salonlarında ve sokaklarda verdik. Şimdi yasaların yazıldığı masada bir yer var» diye ekledi Bhupatani.

Hindistan’da LGBT temsili eyalet ve yerel düzeyde seçimli organlarda var olmuş, ancak sınırlı kalmıştır. 2000 yılında Shabnam Mausi, Madhya Pradesh Yasama Meclisi’ne Sohagpur seçim bölgesinden seçilerek Hindistan’da kamusal görev üstlenen ilk açık trans kadınlardan biri olmuştu. Ancak Guruswamy’den önce açıkça LGBT hiçbir aday ulusal parlamentoya seçilememişti.

Bhupatani’ye göre Guruswamy’nin seçimi, LGBT hakları alanında ani bir yasama değişikliği olarak değerlendirilmemelidir. Parlamentodaki varlığının bu konuyu daha önce mümkün olmayan bir şekilde gündemde tutabileceğini, ancak kapsamlı yasal değişikliklerin zaman gerektireceğini vurguladı.

«377. madde kapsamındaki suç olmaktan çıkarma, gerçekleşene kadar imkânsız görünüyordu. Ortaklık hakları da eninde sonunda aynı yolu izleyecek» dedi Bhupatani.