Tarihçiler ABD'nin ilk lezbiyen dergisi Vice Versa'nın 1947'deki çıkışını hatırlattı
Amerika Birleşik Devletleri’nde devam eden LGBT Tarihi Ayı kapsamında araştırmacılar ve tarihçiler, ülkenin ilk lezbiyen yayını olarak kabul edilen ve 1947–1948 yıllarında Los Angeles’ta gizlice çıkarılan Vice Versa dergisinin hikayesini yeniden gündeme taşıdı. Derginin yaratıcısı, Hollywood’un RKO Pictures stüdyosunda sekreterlik yapan ve Lisa Ben takma adıyla yazan 26 yaşındaki Edythe Eyde idi.
LGBTQ Nation platformunda yer alan derlemeye göre Eyde, mesai saatlerindeki boş zamanlarında daktilo ve karbon kağıdı kullanarak her sayıdan yaklaşık bir düzine kopya üretiyordu. «Amerika’nın En Neşeli Dergisi» (America’s Gayest Magazine) alt başlığıyla yayımlanan bülten, tanıdıklar arasında elden ele, gey barlarda ve nadiren de posta yoluyla dağıtılıyordu. Eşcinsel ilişkilerin yasalarla suç sayıldığı ve polis baskınlarının sıkça yaşandığı bir dönemde bu girişim, katı toplumsal kuralların ötesinde dayanışma arayan kadınlar için benzersiz bir alan oluşturdu.
Kaliforniya Eyalet Üniversitesi Fresno kampüsünden emekli profesör ve tarihçi Lillian Faderman, o dönemde eşcinsel yayınların postalanması federal Comstock Yasası’nı ihlal ettiği için Eyde’nin çabasının cesaret ile naifliği bir araya getirdiğini belirtti. Dergi, RKO stüdyosunun milyarder Howard Hughes tarafından satın alınması ve Eyde’nin ortak daktilo salonuna tayin edilmesinin ardından Şubat 1948’de dokuzuncu sayısıyla yayın hayatına son verdi. Daha sonra 1956’da ülkenin ilk lezbiyen örgütü Daughters of Bilitis’e katılan Eyde, The Ladder dergisine «lesbian» kelimesinin anagramı olan Lisa Ben mahlasıyla katkıda bulundu.
Edythe Eyde 2015 yılında 94 yaşında yaşamını yitirdi; Vice Versa dergisinin korunabilen sayıları ise ONE National Gay & Lesbian Archives ve Queer Music Heritage koleksiyonlarında dijital olarak erişime sunuldu. Daha önce ABD’deki LGBT Tarihi Ayı etkinlikleri çerçevesinde «Urania», sivil haklar öncülerinin mirasını tanıtan «LGBT Tarihi Ayı İkonları» projesinin 20. yıl dönümünü aktarmıştı.
