ABD'de yürütülen araştırma, Meta'nın LGBT karşıtı onlarca hesaba doğrudan ödeme yaptığını ortaya çıkardı
Ekim 2026’da ABD’de bağımsız araştırma projesi Uncloseted Media ve kâr amacı gütmeyen The 19th yayın kuruluşunun ortak incelemesi, teknoloji devi Meta’nın LGBT karşıtı söylemleriyle bilinen en az 29 popüler hesabı kapalı içerik üretici gelir programı Facebook Content Monetization bünyesine dahil ettiğini ve bu hesaplara etkileşim başına doğrudan ödeme yaptığını belgeledi.
Araştırma bulgularını aktaran Amerikan LGBT yayın organı Washington Blade, para kazanan hesapların Hollandalı teknoloji denetim kuruluşu What To Fix (WTF) tarafından oluşturulan kamuya açık Meta Monetization Archive veri tabanı taranarak tespit edildiğini bildirdi. Gelir elde eden profiller arasında aktivist Chaya Raichik’in yönettiği Libs of TikTok, muhafazakâr yorumcu Benny Johnson, web çizgi roman yazarı StoneToss, yayıncı Candace Owens, Turning Point USA gençlik hareketi ile yorumcular Tucker Carlson ve Jack Posobiec yer alıyor. Dosyaya göre bu üreticilere; trans bireyleri hedef alan, LGBT eğiticilerini çocukları manipüle etmekle suçlayan ve seçim hilesi iddiaları yayan gönderileri karşılığında doğrudan ödeme yapıldı.
İnsan hakları savunucuları ve dijital medya uzmanları, Meta’nın gelir modelinin yaklaşan ABD Kongre ara seçimleri öncesinde kutuplaştırıcı içeriği ödüllendirmesinden endişe duyduklarını açıkladı. Open Markets Institute Medya ve Dijital Yönetişim Direktörü Courtney Radsch, algoritmik teşvik ve nefret söyleminin paraya dönüştürülmesinin demokratik mekanizmalara zarar verdiğini belirtti. Carnegie Mellon Üniversitesi Bilgisayar Bilimleri Profesörü Jason Hong ise öfke ve tepki çeken materyallerin en yüksek etkileşimi sağladığını, bunun da şirketin resmi sorumluluk açıklamalarının aksine doğrudan kâr sağlayan bir mekanizma yarattığını vurguladı.
Facebook’un resmi kuralları cinsel yönelim, ırk veya din gibi hassas toplumsal konuların kışkırtıcı şekilde işlendiği içeriklerin gelir elde etmesini yasaklamakta; siyasi partileri ve seçilmiş yetkilileri kapsam dışı bırakmaktadır. Buna karşın What To Fix, Cumhuriyetçi Parti’nin resmi eyalet teşkilatları dahil yüzlerce siyasi sayfanın sistemde kayıtlı olduğunu tespit etti. Uzmanlar ayrıca Meta’nın bağımsız teyitçilerle olan iş birliklerini sonlandırmasının ardından dezenformasyon denetiminin işlevsiz kaldığına işaret ediyor. Meta yetkilileri ise gazetecilerin sorularını yanıtsız bıraktı.
2024 yılında kullanıma sunulan Facebook Content Monetization programı, genç kullanıcıların rakip video platformlarına yönelmesi karşısında içerik üretimini canlandırmak amacıyla geliştirilmiş tek tip bir ödeme sistemidir. Klasik doğrudan sponsorlukların aksine, içerik üreticilerine ödemeler elde edilen etkileşim oranına göre doğrudan Meta’nın merkezi reklam havuzundan aktarılmaktadır.
Daha önce Uránia, ABD seçimleri öncesindeki medya tartışmalarını ayrıntılı olarak sayfalarına taşımıştı: Human Rights Campaign (HRC) örgütünün Demokrat Parti’ye yönelik ilkeli duruş çağrıları, Senatör Ed Markey’e stajyer ilanındaki çeşitlilik kriterleri nedeniyle yöneltilen eleştiriler ve Michigan’da bir televizyon kanalının Onur Ayı yayınlarına getirilen kısıtlamalar üzerine açılan dava bunlardan bazılarıdır.
