ABD Eğitim Bakanlığı LGBT öğrencileri koruyan Title IX kuralını resmen yürürlükten kaldırdı

ABD Eğitim Bakanlığı, cinsel yönelim ve cinsiyet kimliğine dayalı ayrımcılığı federal Title IX yasası kapsamında açıkça cinsiyete dayalı ayrımcılık sayan 2024 tarihli düzenlemeyi resmen yürürlükten kaldırdığını 28 Eylül’de Washington’da duyurdu. 29 Eylül’de yayımlanarak hemen yürürlüğe giren nihai kural, Joe Biden dönemindeki metnin yerine Donald Trump’ın ilk yönetimi sırasında 2020’de kabul edilen düzenlemeleri geri getiriyor.
Yayım, okullar ve üniversiteler açısından uygulamada hemen büyük bir değişiklik yaratmayacak. Eğitim Bakanlığının nihai kuralına göre mahkemeler 2024 düzenlemesini Ocak ve Şubat 2025’te bütünüyle iptal etti; bakanlık da düzenlemeyi bir buçuk yıldan uzun süredir uygulamıyordu. Kurum Şubat 2025’ten bu yana zaten 2020 kurallarına göre hareket ediyor. Son adım, yayımlanmış Federal Düzenlemeler Kanunu’nu mahkeme kararlarıyla uyumlu hâle getiriyor. Bakanlık, belgenin yeni bir politika tercihi yapmadığını ve yalnızca yürürlükteki hukuku kayda geçirdiğini savunarak kamuoyuna görüş bildirme süreci açmadı.
Biden yönetiminin kuralı; cinsiyete dayalı ayrımcılığın cinsel yönelim, cinsiyet kimliği, cinsiyet özellikleri, toplumsal cinsiyet kalıpları, hamilelik ve bağlantılı durumlara dayalı ayrımcılığı da kapsadığını açıklığa kavuşturuyordu. Ayrımcılık ve cinsel taciz şikâyetlerinin ele alınma usullerini de değiştiriyordu. Geri getirilen 2020 çerçevesi cinsel yönelim veya cinsiyet kimliğini açıkça anmıyor, cinsel tacizi daha dar tanımlıyor ve suçlanan öğrencilere daha güçlü usul güvenceleri sağlıyor. İptal edilen 2024 kuralı, trans sporcuların kız ve kadın takımlarına katılımı konusunda tek başına bir düzenleme getirmiyordu.
Eğitim Bakanı Linda McMahon, kararın yayımlanmış düzenlemeleri mahkeme kararları ve Kongrenin amacıyla uyumlu hâle getirdiğini, aileler ile eğitim kurumları için belirsizliği azalttığını söyledi. Muhafazakâr Concerned Women for America örgütü, kararın cinsiyete dayalı açık ayrımı geri getirdiğini ve kadınlarla kız çocuklarının haklarını koruduğunu savunarak yürürlükten kaldırmayı memnuniyetle karşıladı .
LGBT hakları örgütü Human Rights Campaign ise kararı ve kamuoyu görüşüne başvurulmamasını eleştirdi. Örgütün başkanı Kelley Robinson, yürürlükten kaldırmanın LGBT öğrenciler ile cinsel şiddet mağdurlarına yönelik güvenceleri zayıflattığını söyledi. National Women’s Law Center da 2020 kurallarının taciz mağdurlarına daha az koruma sağladığı görüşünde. Education Week’in aktardığına göre kararın destekçileri ise bunu hukuki açıklığın ve suçlanan kişilerin adil yargılanma haklarının yeniden tesisi olarak tanımlıyor.
Title IX, federal fon alan eğitim programlarında cinsiyete dayalı ayrımcılığı yasaklayan 1972 tarihli ABD federal yasasının bir bölümüdür. Son yıllardaki tartışma, bu yasağın cinsel yönelim ve cinsiyet kimliğini kapsayıp kapsamadığı ve okullar ile üniversitelerin şikâyetleri incelerken hangi usulleri izlemesi gerektiği üzerinde yoğunlaşıyor.
“Uránia” daha önce ABD Senatosundaki bir oturumu ve muhafazakâr Concerned Women for America örgütünün Title IX’a biyolojik cinsiyet tanımı eklenmesi yönündeki önerilerini haberleştirmişti.


