Bulgaristan Yüksek Mahkemesi, trans bireylerin belgelerindeki cinsiyet hanesini değiştirmesine izin verdi
Bulgaristan Yargıtay’ı, devletin trans bireylerin kimlik belgelerindeki isimlerini ve cinsiyet hanelerini resmi olarak değiştirmelerine izin vermesi gerektiğine hükmetti. 22 Temmuz 2026’da verilen karar, yıllar süren hukuki mücadelelerin sonucunu belirledi ve ulusal mahkemelerin önceki kısıtlayıcı uygulamalarını tersine çevirdi.
Hukuki uygulamanın yeniden gözden geçirilmesinin nedeni, Avrupa Birliği Adalet Divanı’nın (AB’nin en yüksek mahkemesi) “Shipova” davasındaki Mart ayı kararıydı. Davacılardan biri olan ve İtalya’ya taşınan Bulgaristanlı trans bir kadın, yaklaşık on yıl boyunca kendi ülkesinde bilgilerini değiştirememişti. Washington Blade’e göre , 2023 yılında Bulgaristan Yüksek Mahkemesi ilgili yasal çerçevenin eksikliğini gerekçe göstererek yasal cinsiyetin tanınmasını fiilen yasaklamıştı. Ancak mahkeme şimdi belgelerin değiştirilmesinin reddedilmesinin, Avrupa Birliği’nin serbest dolaşım hakkı ve özel hayata saygı kurallarını ihlal ettiğini ve bu kuralların ulusal hukuktan üstün olduğunu kabul etti.
Deystvie, Bilitis, TGEU ve ILGA-Europe gibi insan hakları örgütleri yaptıkları ortak açıklamada mahkemenin kararını memnuniyetle karşıladıklarını belirterek bunun Bulgaristan uygulamasını AB hukukuyla uyumlu hale getirdiğini kaydettiler. Davacıyı temsil eden Deystvie örgütü eş başkanı Denitsa Lyubenova, hükümetin erişilebilir bir yasal cinsiyet tanıma prosedürünü hızla uygulamaya koyması gerektiğini belirtti. İnsan hakları savunucuları, sürecin yasal olarak güvence altına alınması gerektiğini ve her bir bireysel davada emsal mahkeme kararlarına bağımlı olmaktan kaçınmak için zorunlu tıbbi veya hormonal müdahaleler gerektirmemesi gerektiğini vurguluyor.
