«Cutting Edge» — Daniel Gawthrop'un Kanada'da Kuir Kültür, Erkeklik ve Buz Hokeyi Üzerine Kitabı
Buz hokeyini kuir kültür, erkeklik ve yazarın kişisel deneyimi üzerinden ele alan bir inceleme.
8 Eylül 2026 tarihinde Kanadalı yayınevi Arsenal Pulp Press, Kanadalı yazar, denemeci ve gazeteci Daniel Gawthrop tarafından kaleme alınan Cutting Edge: Hockey as Queer Culture («Buzun Keskin Kenarı: Kuir Kültür Olarak Hokey») adlı inceleme ve anı kitabını İngilizce olarak yayımladı.
Daniel Gawthrop, Britanya Kolumbiyası’nın New Westminster kentinde yaşamakta ve otuz yılı aşkın süredir edebi çalışmalarını kuir spor aktivizmiyle harmanlamaktadır. Yazar, The Rice Queen Diaries ve The Trial of Pope Benedict gibi beş kurgu dışı kitabın yanı sıra Double Karma adlı romanın da sahibidir. 1975 yılında henüz on iki yaşındayken çocuk liginde buz pateni yapmaya başlayan Gawthrop, soyunma odalarında karşılaştığı yoğun homofobi ve toksik erkeklik kültürü sebebiyle spordan uzaklaşmıştı. Ancak 1990’ların başında uluslararası Gay Games’e katıldıktan sonra gazeteci Kevin Griffin ile birlikte Vancouver’da Kanada’nın öncü LGBTQ+ buz hokeyi kulüplerinden biri olan Cutting Edges’ı kurdu. Standart bir amatör lige katılarak heteroseksüel rakiplere karşı mücadele eden takım, temas sporlarında eşcinsel sporculara dair yerleşik kalıpları yıktı.
Kitap, kişisel anıları spor tarihi ve kurumsal eleştiriyle bir araya getiriyor. Gawthrop, buz hokeyinin nasıl beyaz, heteronormatif maçoluğun kalesi olarak inşa edildiğini ve fiziksel şiddet ile duygusal sertliğin nasıl ulusal bir erdem gibi yüceltildiğini irdeliyor. Yazar, gazetecilik kariyerinden çarpıcı bir medya olayını da hatırlatıyor: 1990’ların başında Vancouver Canucks’ın Rus süper yıldızı Pavel Bure’nin cinsel cazibesi üzerine hicivli yazılar kaleme alarak, kulüp yönetiminin oyuncuyu yalnızca muhafazakar banliyö ailelerine pazarlama çabalarıyla alay etmişti. Yazılar ulusal basında geniş yankı buldu, televizyon yorumcusu Don Cherry ve New York merkezli The Village Voice tarafından tartışıldı; Bure ise soyunma odasında takım arkadaşlarının alaylarına maruz kaldıktan sonra 1994 Stanley Kupası finalinde buz üzerinde sert bir kavgaya karıştı.
İncelemenin önemli bir bölümü çağdaş hokeydeki yapısal sorunlara ayrılmıştır. Gawthrop, 109 yıllık tarihinde hiçbir faal oyuncunun eşcinsel olduğunu açıkça beyan etmediği Ulusal Hokey Ligi’nin (NHL) kurumsal ataletini ve antrenmanlarda gökkuşağı desenli Pride tape kullanımının yasaklanması gibi gerici adımları eleştiriyor. Yazar bu kapalılığı, Hockey Canada federasyonunda patlak veren cinsel taciz ve zorbalık skandallarıyla ilişkilendirerek, yöneticilerin sessizliğinin faillerin cezasızlığını nasıl koruduğunu gözler önüne seriyor.
Kitabın son bölümlerinde Gawthrop, buz hokeyi için daha kapsayıcı bir geleceğin ipuçlarını sunuyor. On yıllardır açık kimlikli kuir sporcuların öncülük ettiği profesyonel kadın hokeyinin yanı sıra cinsiyet kapsayıcı amatör liglerin büyümesine dikkat çekiyor. Büyük ilgi gören Heated Rivalry dizisinin kültürel etkisini inceleyen yazar, popüler kültür ve taban örgütlenmelerinin yeni nesil taraftarları spora kazandırdığını ve Kanada’nın milli sporunun sınırlarını genişlettiğini vurguluyor.
