«ما وجود داریم»: جزئیات اولین پراید در ماپوتو، موزامبیک

فعالان در موزامبیک در حال برنامه‌ریزی برای میزبانی اولین رژه پراید (Pride) در این کشور هستند. این رویداد قرار است از ۱۱ تا ۱۷ ژوئیه ۲۰۲۶ در شهر ماپوتو (Maputo)، پایتخت این کشور، برگزار شود . سازمان‌دهندگان اعلام کرده‌اند که این رویداد به عنوان یک اعلامیه عمومی برای نمایان‌سازی (رویت‌پذیری) جامعه ال‌جی‌بی‌تی‌کیوآی‌ای‌پلاس (LGBTQIA+) عمل خواهد کرد.

این رویداد توسط گروه جوان‌محور «مانینگه دیورسیداده» (Maningue Diversidade) (به معنای “تنوع بسیار”) در حال سازماندهی است. در سال‌های اخیر، این سازمان با برگزاری کارگاه‌های آموزشی و رویدادهای زومبا پراید (Zumba Pride)، تناسب اندام را با ایجاد فضاهای امن برای این جامعه ترکیب کرده است. تعداد شرکت‌کنندگان بین اولین و دومین رویداد زومبا پراید در سال‌های ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵، افزایشی ۲۵۰ درصدی داشت. این رشد نشان‌دهنده نیاز به ابتکارات و برنامه‌های نمایان‌تر بود.

رویت‌پذیری و انزوای اجتماعی

شعار اولین پراید، «ما وجود داریم» (We Exist) است. لیونل ژواکیم جونیور (Leonel Joaquim Júnior)، مدیر اجرایی مانینگه دیورسیداده، توضیح می‌دهد که مسائلی که افراد ال‌جی‌بی‌تی‌کیوآی‌ای‌پلاس با آن روبرو هستند اغلب در این کشور مسکوت می‌ماند: «بسیاری از مردم در خفا زندگی می‌کنند. آنها از خشونت، تبعیض و طرد شدن از خانواده‌های خود می‌ترسند.»

به گفته وی، ورود مسالمت‌آمیز به فضاهای عمومی ثابت می‌کند که جامعه ال‌جی‌بی‌تی‌کیوآی‌ای‌پلاس بخشی از جامعه موزامبیک است و حق برخورداری از شهروندی کامل را دارد.

محدودیت‌های جرم‌زدایی

موزامبیک در سال ۲۰۱۵ همجنس‌گرایی را جرم‌زدایی کرد. با این حال، این اصلاحات قانونی منجر به ادغام اجتماعی نشد. دولت هنوز از به رسمیت شناختن حقوقی گروه‌های ال‌جی‌بی‌تی‌کیوآی‌ای‌پلاس، با وجود تضمین‌های قانون اساسی مبنی بر آزادی تشکل‌ها، امتناع می‌ورزد. در میان سازمان‌هایی که فاقد وضعیت رسمی هستند می‌توان به لامبدا (LAMBDA) (که بیش از ۱۸ سال در انتظار ثبت است)، آنترا (ANTRA) و ترانس‌فورمار (TransFormar) اشاره کرد.

فقدان وضعیت رسمی، دسترسی این جامعه به آموزش فراگیر، بازار کار و مکانیسم‌های حمایت اجتماعی دولتی را محدود می‌کند.

پاسخ به روندهای محافظه‌کارانه

سازمان‌دهندگان، پراید پیش‌رو را به عنوان پاسخی به جنبش‌های منطقه‌ای مخالف با حقوق بشر و برابری جنسیتی چارچوب‌بندی می‌کنند.

ژواکیم جونیور خاطرنشان می‌کند: «ما در دورانی زندگی می‌کنیم که جنبش‌های ضد حقوق بشر در چندین کشور منطقه در حال قدرت گرفتن هستند. بنابراین، ایجاد روایت‌های متقابل مثبت درباره تنوع و شمول بسیار مهم است.» او هدف اصلی را پرورش نسلی می‌داند که بتواند آشکارا و بدون ترس از انزوا، خود را ابراز کند.

یک هفته رویداد و چالش‌های تامین مالی

به عنوان بخشی از پراید ماپوتو، برگزاری رژه، دویدن، جلسات زومبا، یک تورنمنت والیبال، گفتگوهای اجتماعی و یک شب وگ (Vogue Night) بین ۱۱ تا ۱۷ ژوئیه برنامه‌ریزی شده است. کارزار «خانواده خود را به پراید بیاورید» (Bring Your Family to Pride) با هدف مشارکت دادن متحدان و بستگان انجام می‌شود. سازمان‌دهندگان تاکید ویژه‌ای بر جذب جوانان مناطق دورافتاده و حومه‌شهرها دارند.

شهرداری ماپوتو پیشتر با برگزاری این رژه موافقت کرده است، اما تامین مالی همچنان یک مانع بزرگ است. بودجه لازم برای پوشش هزینه‌های مجوزها، تدارکات و امنیت مورد نیاز است. مشکلات بودجه‌ای با کاهش برنامه‌های تامین مالی بین‌المللی مرتبط است. در فضای سیاسی کنونی، اهداکنندگان تمایل کمتری به حمایت از رویدادهای عمومی ال‌جی‌بی‌تی‌کیوآی‌ای‌پلاس دارند.

با وجود این چالش‌ها، مانینگه دیورسیداده در حال پیشبرد آمادگی‌ها برای رویدادهای ماه ژوئیه است. ژواکیم جونیور در پایان می‌گوید: «جوانان کوئیر، ترنس و اینترسکس باید بتوانند به فضاهای عمومی نگاه کنند و درک نمایند که آنها نیز به آنجا تعلق دارند.»

برچسب‌ها